avrupa miras Günleri (GEP) vesilesiyle, Avrupa Konseyi ve Avrupa Komisyonu tarafından desteklenen ve İtalya’da Kültür Bakanlığı tarafından koordine edilen, en geniş ve en çok katılımcı çeken kültürel etkinlik kapsamında, Pompei Arkeolojik Parkı 26 Eylül Cumartesi ve 27 Eylül Pazar 2026 tarihlerinde geniş bir tarihî canlandırma ve eğitsel faaliyetler takvimi sunuyor.
Bu girişim, Mirası korumak. Yenilemek, direnmek, Yeniden icat etmek temasına odaklanan bu yılki edisyonun bir parçası olarak, ülke genelindeki müzeleri ve kültür mekânlarını rehberli turlar, özel açılışlar ve konferanslarla harekete geçirecek. Ayrıca, 26 Eylül Cumartesi akşamı, devlet müzelerinin 1 avro gibi sembolik bir ücretle olağanüstü akşam açılışı öngörülüyor.
Pompei Arkeolojik Parkı tarafından hazırlanan program, farklı alanlara yayılmış filolojik rekonstrüksiyonlar, uygulamalı atölyeler ve canlı performanslar aracılığıyla Antik tarihe tam anlamıyla bir dalış imkânı sunuyor.
Pompei’de 26 Eylül Cumartesi günü tamamen Roma gladyatör dövüşleri pratiğine ayrılacak; Gruppo Storico Romano ile Ars Dimicandi’nin hazırladığı Dies in Arena etkinliği, Militum Schola, Gruppo Storico Lucerino ve Taberna Anticae Arelatensis’in katılımıyla gerçekleştirilecek.
Sabah programı saat 11.00’de Bazilika’da "Halk ve İktidar " başlıklı birinci perde ile açılacak; burada munus gladiatorio (gladyatörler arasındaki dövüş), MS 1. yüzyılda kültürel, siyasi ve toplumsal bir unsur olarak tanıtılacak.
Saat 12.30’da, Tiyatrolar Dörtlü Avlusu’nda "Ludus" adlı ikinci perde sahnelenecek; gladyatör okulunun yeniden kurgulanmasına, farklı savaşçı tiplerinin tanıtımına, zırhların filolojik analizine ve ritüeller ile iç hiyerarşilerin açıklanmasına odaklanacak.
Performans gerçekleşene kadar tüm sabah boyunca Dörtlü Avlu bölgesinde antik silahlara adanmış eğitsel stantlar kurulacak. Buradan, via Stabiana ve via dell’Abbondanza üzerinden ilerleyerek Amfitiyatro’ya ulaşacak bir kortej yola çıkacak.
Amfitiyatro’da saat 15.30’da "Munera" adlı üçüncü ve son perde (dövüşler) gerçekleşecek; imparatorluk alayı, saray mensupları ve yargıçların sahneye girişiyle başlayacak program, halka açıklayıcı biçimde sunulan dört gladyatör çifti gösterisiyle devam edecek ve mücadelelerin değerlendirilmesinde seyircinin doğrudan katılımıyla son bulacak.
Pompei’de 27 Eylül Pazar günü ise Dyron Consulting’in hazırladığı Ludi Pompeiani etkinliğinin üçüncü edisyonu düzenlenecek.
Amfitiyatro içinde Gaius Cuspius Pansa onuruna açılış töreni ve ovatio municipale (askerî kutlama) sahnelenecek; ardından tarihî dansa, gladyatör ve lejyoner oyunlarına, manumissio ritüeline (efendinin köleyi azat etmesi) ve Roma düğününe adanmış anlar dönüşümlü olarak izleyiciyle buluşacak. Atölye çalışmaları için eğitsel stantlar ve derinleştirme etkinlikleri, saat 9.30’dan itibaren Amfitiyatro’nun bitişiğindeki alanda kurulan kampta hazır olacak.
Boscoreale’de, 26 Cumartesi ve 27 Pazar Eylül günleri, 9.00-18.00 saatleri arasında Antiquarium’un giriş meydanında, dokuma, kozmetik, parfümeri, farmakopoe ve cerrahi, oyunlar, nümismatik (para basma olanağıyla birlikte), heykel, sanatlar, zanaatlar ve mevsimlik ürünler üzerine odaklanan eğitsel stantlar aktif olacak.
Ayrıca, her biri en fazla 8 katılımcı ile sınırlı kontenjanlı atölyeler düzenlenecek; 10.00-13.00 ve 15.00-18.00 saatleri arasında günde iki tur hâlinde gerçekleştirilecek bu atölyeler dokuma, kozmetik ve parfümeriye ayrılacak, Villa içinde kostümlü karakterlerle yapılan canlandırmalarla desteklenecek. Rievokasyon girişimleri Legio XXX Ulpia Victrix derneği tarafından yürütülüyor.
Stabia’da, Villa San Marco’da, 26 Eylül günü programın odağında "Rectina! Gökyüzünün Pompei’nin üzerine çöktüğü gün" başlıklı tiyatro gösterisi olacak; izleyiciler saat 10.00’dan itibaren kabul edilecek ve gün boyunca site kapanışına kadar ziyaretçilere açık eğitsel seanslar ve derinleştirme oturumlarıyla dönüşümlü olarak sahnelenecek tekrar gösterimler gerçekleştirilecek. Etkinlikler Dyron Consulting tarafından hazırlanıyor.
Oplontis’teki Poppea Villasında da, Gruppo Archeologico Kyme’nin, Gruppo Storico Oplontino, Torre Annunziata Archeoclub, Aps Proloco Spartacus, "Niccolò D’Alagno" Tarihî Araştırmalar Merkezi ve ArevOd - Nitelikli turizm için Yaygın Konaklama ağının işbirliğiyle hazırladığı eğitsel atölyeler ve tarihî canlandırmalar programda yer alıyor.
26 Eylül Cumartesi günü 10.00-13.00 arasındaki sabah bölümünde, çift flüt icrasının eşlik ettiği "Antik dünyanın tiyatrosu, müziği ve maskeleri" temasına odaklanan rehberli güzergâhlar ve eğitsel stantlar düzenlenecek.
20.00-22.30 arasındaki akşam açılışı sırasında "Hamamlar ve Spor "a adanmış tematik rotalar, imparator Neron’un iki atleti ödüllendirdiği "Neronia Oplontini"nin ilk edisyonu ve "Ludi Gladiatorii" gösterisi ziyaretçilere sunulacak.
27 Eylül Pazar günü, yine Oplontis’te, sabah saatleri "Poppea ve Kleopatra: cazibe ve iktidar" başlıklı performansa ayrılacak; etkinlik, Oplontis Altınlarıyla bağlantılı olarak Mısır ve Roma dönemine ait kozmetik ve takı lar üzerine, iki tarihî figürün varlığıyla odaklanacak.
Öğleden sonra, 16.00-18.30 saatleri arasında, rehberli turlar ve stantlar, antik dünyada şarabın denizcilik ve ticareti üzerine yoğunlaşacak; Roma gemilerinin reprodüksiyonları ve konuya dair şiirsel metinlerin okunması eşlik edecek.
