Kemalizmin son kuramcılarından Kışlalı, yıllar öncesinden bugünlere uyarı bırakmış: ‘Güç gücü dengelemezse demokrasi olmaz’

Gazetemiz Cumhuriyet, 27. yıl önce katledilen cumhuriyet aydını ve yürekli kemalist Ahmet Taner Kışlalı’nın DTCF ve ADD Zonguldak ve Bolu şubelerinde yaptığı konuşmalara ulaştı.

Kışlalı, ilk kez günyüzüne çıkan buradaki konuşmalarında günümüz karanlığına ışık tuttu.

Kışlalı, “Demokrasinin olması için bir güç dengesinin olması gerekir. Gücün gücü dengelemediği yerde tek bir güç egemen demektir. Tek bir gücün egemenliği altında da ancak o gücün istekleri doğrultusunda insanlar düşünme, hareket etme özgürlüğüne sahip demektir. Eğer bugün içinde yaşadığımız Türkiye’nin son 20 yılında, laik okullarda okuyanların sayısı 3 katına çıkarken, imam hatiplerde okuyan çocukların sayısı 14 katına çıkmışsa bu Atatürk’ün Türkiye’si değildir. Eğer bugün İçişleri Bakanlığı’ndan Milli Eğitim Bakanlığı’na kadar birçok kadrolar Atatürk’e düşman gözüyle bakan, laik demokratik cumhuriyete inanmayan kişiler tarafından doldurulduysa bu Atatürk’ün cumhuriyeti değildir.  Bugün işçimiz, memurumuz, gençliğimiz anayasa zoruyla siyasetin dışında tutuluyorsa bu Atatürk’ün cumhuriyeti olamaz. Artık önemli olan Atatürk’ün cumhuriyetini korumak değildir. Atatürk’ün cumhuriyetini yeniden kurmaktır” ifadeleriyle yurttaşlara yön verdi.

Yetkin bir akademisyen, yılmaz bir aydınlanmacı, gazetemiz eski yazarı ve yürekli kemalist Ahmet Taner Kışlalı, 1939’da Tokat Zile’de doğdu. Kışlalı, Kabataş Erkek Lisesi’nin ardından Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’ni bitirdi. Paris Üniversitesin’de “Modern Türkiye’de Siyasi Güçler” başlıklı doktorasını tamamlayan Kışlalı, İzmir Milletvekilliği ve 1978’de Bülent Ecevit’in başbakanlığı sırasında Kültür Bakanlığı yaptı. 

‘KEMALİZMİ UNUTANLAR ÇABUK UNUTULUR’

Kemalizmin son kuramcılarından olan Kışlalı, katledilen gazetemiz yazarı Uğur Mumcu’nun ardından gazetemizdeki köşesinde, 28 Ocak 1996’da, “Niçin Uğur Mumcu?” diye sorarken, bu soruya “Kemalizmin simgesiydi. Öldürülünce meşalesi oldu. Türkiye’yi etnik kökenlere göre parçalamak isteyenlerin önündeki en büyük engel kemalizm. Bir din devleti kurmak isteyenlerin önündeki en büyük engel kemalizm. Yeni mandacı, numaracı cumhuriyetçilerin önündeki en büyük engel gene kemalizm. Dolayısıyla, içeride ve dışarıda Atatürk düşmanlığı yapanların gizli Türkiye düşmanı olduğu açık bir gerçek. Mumcular unutulmaz ama kemalizmi unutanlar çabuk unutulur” yanıtını verdi. 

AKİT HEDEF GÖSTERDİ, BOMBAYLA KATLEDİLDİ

Yaşamı boyunca kemalist devrimin Türkiye'de demokrasinin gelişimi için önemini anlatan Kışlalı, yine gazetemizde yazdığı bir yazı nedeniyle 13 Mayıs 1999’da Akit gazetesinin hedefi oldu. Fotoğrafı basılan ve üzerine kırmızı çarpı atılan Kışlalı, 27 yıl önce bugün arabasına konan bombayla katledildi.

YILLAR ÖNCESİNDEN BUGÜNLERİ GÖRDÜ

Gazetemiz Cumhriyet; Kışlalı’nın katledilişinden önce Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi (DTCF) ve Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD) Bolu ve Zonguldak şubelerinde yaptığı konuşmalara ulaştı. Türkiye’de hâlihazırda güçler ayrılığının sonlandırıldığı, yargı ve yasama erkinin yürütme erkinin tekeline sıkıştırıldığı ve başta basın olmak üzere toplumsal muhalefetin bastırılığı bir süreç yaşanırken, Kışlalı ilk kez günyüzüne çıkan buradaki konuşmalarında adeta bugünleri anlattı. Kışlalı’nın ilgili sözleri şöyle:

‘BİR REHAVETE KAPILDIK’

“Bizler cumhuriyeti kurulmuş olarak bulduk ve onun temellerinin artık sarsılamayacağı inancı içerisinde bir rehavete kapıldık. Hatta bunları küçümsedik. Özellikle 1960’lı yıllarda benim de içinde bulunduğum aydın kesimleri bunların yüzeysel devrimler olduğunu söyler hale geldi. Ama yaşanan koşullar bunların ne kadar önemli, anlamlı ve yaşamsal olduğunu gösterdi. Batılı sosyalist partiler, yüzyıllar boyunca savaş vererek neleri gerçekleştirmişse Kemalist Devrim onları gerçekleştirmiştir. Sözleriminin başında söylediğim gibi; zahmetsizce elde edilen şeylerin kıymetini yazık ki ancak onlar yitirilmek tehlikesiyle karşı karşıya kalınca anlaşılabiliyor.”

‘DEMOKRASİNİN YAYGINLAŞTIRILMASI İÇİN İLETİŞİM ARAÇLARININ YAYGIN OLMASI GEREKİR’

“Demokrasi bir çiçek gibidir. Nasıl ki, her gittiği ortamda çiçek yetişmezse demokrasinin de yaşayabilmesi için gerekli koşulların bir araya gelmesi gerekir. Nedir bu koşullar? Demokratik ülkelerin hangi koşullara sahip olduğuna bakıyoruz; bu ülkelerin hepsi sanayileşmiş ülkeler. Bu ülkelerin hepsi kentleşmiş ülkeler. Demokrasinin var olması için yoksulluktan kurtulmuş olmanız gerekir. Demokrasiyi yaşatabilmek için eğitim düzeyinizi yükseltmiş olmanız gerekir. Demokrasinin yaygınlaştırılması için iletişim araçlarının yaygın olması gerekir. Niçin? Kim birleştirecek Hakkari’deki insanla Edirne’deki insanı? İnsanlar bir araya gelecek ki kamuoyu oluşabilsin. Demokrasi bunların olmasıyla da olmaz. Demokrasinin olması için bir güç dengesinin olması gerekir. Güç gücü dengelemezse demokrasi olmaz. Gücün gücü dengelemediği yerde tek bir güç egemen demektir. Tek bir gücün egemenliği altında da ancak o gücün istekleri doğrultusunda insanlar düşünme, hareket etme özgürlüğüne sahip demektir. Son bir koşul kalıyor demokrasinin var olabilmesi için o da çok önemli. Ulus olma koşulu. Aşiret düzenini, soy-sop düzenini, kabile düzenini geride bırakmadan, bir bütün oluşturmadan; kısacası uluslaşmadan çağdaşlaşmanın en koşulu yerine gelmemiştir. Bu da yetmez! Demokrasinin olması için demokratik kültürün olması gerekir. Nedir bu demokratik kültür: Hoşgörü ve uzlaşmaya dayalı bir kültürdür.”

‘ATATÜRK’ÜN CUMHURİYETİNDEN SÖZ ETMEK ZORLAŞMIŞTIR’

“Laiklik demokratik kültürün en koşuludur. İnsanların düşüncelerindeki inançsal baskının kalkmasıdır. Gerçekçi olalım! Eğer bugün içinde yaşadığımız Türkiye’nin son 20 yılında, laik okullarda okuyanların sayısı 3 katına çıkarken, imam hatiplerde okuyan çocukların sayısı 14 katına çıkmışsa bu Atatürk’ün Türkiye’si değildir. Eğer bugün İçişleri Bakanlığı’ndan Milli Eğitim Bakanlığı’na kadar birçok kadrolar Atatürk’e düşman gözüyle bakan, laik demokratik cumhuriyete inanmayan kişiler tarafından doldurulduysa bu Atatürk’ün cumhuriyeti değildir. Eğer Sivas’ta devletin gözleri önünde 8 saat kadar uzayan bir süreç içerisinde çok değerli insanlarımızın içinde olduğu bir kesim inançlarından dolayı, düşüncelerinden dolayı çıra gibi yakılabiliyorsa bu Atatürk’ün cumhuriyeti değildir. Bugün işçimiz, memurumuz, gençliğimiz anayasa zoruyla siyasetin dışında tutuluyorsa bu Atatürk’ün cumhuriyeti olamaz. Atatürk’ün cumhuriyetinden söz etmek zorlaşmıştır. Artık önemli olan Atatürk’ün cumhuriyetini korumak değildir. O öze uygun, 2000’nin koşullarının gerekliliklerine uygun olarak Atatürk’ün cumhuriyetini yeniden kurmaktır.”

AHMET TANER KIŞLALI, KATLEDİLİŞİNİN 27. YILINDA ANKARA’DA ANILIYOR

Ahmet Taner Kışlalı için bugün bir anma programı düzenlenecek. Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD), Çankaya Belediyesi, Cumhuriyet Kitapları ve CUMOK Ankara tarafından düzenlenecek anma programı üç farklı noktada gerçekleştirilecek.

Anma programı şu şekilde: Saat 10.00’da Çayyolu, Kışlalı Sokak’ta bulunan evinin önünde anma yapılacak. Anmada YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Çankaya Belediyesi Başkan Vekili Haldun Güner, ADD Genel Başkanı Hüsnü Bozkurt, gazetemiz yazarı Işık Kansu ve tarihçi Prof. Dr. Halil Özcan konuşma yapacak.

Ardından; saat 11.00’de Koru Metrosu’ndaki Kışlalı Anıtı’nda CUMOK Ankara Sözcüsü Nejdet Özer, YENİ Parti Çankaya İlçe Başkanı Ercan Başal ve ADD Gençlik Kolları Başkanı Nihat Arda Mercan’ın konuşmacı olacağı bir anma düzenlenecek.

Son olarak ADD Batıkent Şube Başkanı Kıyasi Aybak’ın konuşmacı olacığı Kışlalı’nın Karşıyaka Mezarlığı’ndaki gömütü başındaki anma saat 12.30’da düzenlenecek.