Polonya'dan dijital savaşlara karşı yeni savunma doktrini çağrısı

Polonya Başbakan Yardımcısı Krzysztof Gawkowski, yapay zekâ destekli savaşlara karşı Avrupa'nın, Soğuk Savaş dönemindeki “karşılıklı garantili imha” doktrinine benzer bir caydırıcılık sistemi geliştirmesi gerektiğini söyledi.

Dijital İşlerden Sorumlu Bakanlığı da yöneten Gawkowski, bu teknolojinin bir “güç çarpanı” olduğunu belirterek Avrupa'nın ortak güvenlik anlayışının kapsamlı biçimde yeniden ele alınması çağrısında bulundu.

Gawkowski, gelişmiş büyük dil modellerinin (LLM) giderek daha etkili, gelişmiş ve erişilebilir hale gelmesiyle Polonya'daki siber saldırıların 2027 yılında 10 kat artabileceğini öngördü.

Euronews'ün de katıldığı gazetecilerle gerçekleştirdiği söyleşide konuşan Gawkowski, “Bu tür olayların sıklığı yalnızca artacak. Mesele sadece genel olarak mücadele edebilecek donanıma sahip olduğumuz siber suçlular değil. Burada söz konusu olan hasımlar ve devletler. En büyük sorun da bu,” dedi.

Durumu açıkça tanımlamak gerektiğini belirten Gawkowski, “Avrupa'da dijital bir savaş yaşanıyor. Polonya gibi bazı ülkeler cephe hattında bulunuyor. Diğerleri henüz bu cephede değil ancak onların da sırası gelecek,” ifadelerini kullandı.

Soğuk Savaş döneminde “karşılıklı garantili imha” doktrini, ABD ve Sovyetler Birliği'nin nükleer felakete yol açabilecek doğrudan bir askeri çatışmaya girmesini engellemişti. Tarafların birbirlerini tamamen yok edebilecek kapasiteye sahip olması, açık savaşın önüne geçmek için yeterli bir caydırıcılık oluşturmuştu.

Gawkowski'ye göre günümüzde benzer ölçekte bir yıkım, bir ülkenin kritik altyapısını hedef alarak tamamen işlevsiz hale getirebilecek yapay zekâ sistemleri aracılığıyla gerçekleştirilebilir.

Avrupa genelinde onlarca süpermarketi hedef alan, soğutucu ve dondurucu sistemlerini devre dışı bırakarak milyonlarca euroluk zarara yol açan bu haftaki siber saldırıların, gelecekte yaşanabilecek daha büyük kaosun yalnızca bir “ön gösterimi” olduğunu söyledi.

Gawkowski, Euronews'ün sorusunu yanıtlarken Rusya ve Belarus gibi devlet kaynaklı tehditlere karşı dikkatli olunması gerektiğini vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:

“Devlet düzeyindeki tehditlere, özellikle Rusya, Belarus ve diğerlerine karşı son derece dikkatli olmalıyız. Ayrıca şu mesajı da açıkça vermeliyiz: Bize saldırırsanız karşılık veririz. Misilleme yapma niyetimizi açıkça ortaya koyamazsak karşı saldırının artık mümkün olmayacağı bir noktaya ulaşma riskiyle karşı karşıya kalırız.”

Gawkowski, söyleşi boyunca NATO müttefiklerinin 5. maddeyi devreye sokmamak amacıyla kullandığı “hibrit savaş” tanımını da defalarca eleştirdi. Bakan, siber saldırıların modern çağın bir savaş eylemi olarak değerlendirilmesi gerektiğini savundu.

Avrupa ülkelerine yapay zekâ tehdidinin boyutunu görmezden gelmeyi bırakma çağrısı yapan Gawkowski, ulusal güvenlik stratejilerinin ve savunma kaynaklarının bu tehdide göre yeniden düzenlenmesi gerektiğini belirtti. NATO'nun yapay zekâ stratejisini son olarak 2024 yılında güncellediğini hatırlattı.

Gawkowski, “Bir elektrik santraline bomba atılsaydı Avrupa'da kimse savaşta olduğumuzdan şüphe eder miydi? Bir tank girip bir süpermarketi yok etseydi savaş yaşanıp yaşanmadığını kimse sorgular mıydı?” diye sordu.

Sözlerini sürdüren Gawkowski, “Bugün tam olarak bu tür saldırılarla karşı karşıyayız. Dijital bombalar elektrik santrallerine düşüyor, süpermarketleri hedef alıyor ve Polonya'daki hastanelerin faaliyetlerini durdurmasına neden oluyor,” dedi.

Gawkowski, “Açık konuşalım, bunların hiçbiri tesadüf değil,” ifadelerini kullandı.