ABD Başkanı Donald Trump, perşembe günü yaptığı açıklamada, Avrupa ülkelerinden eski Başkan Joe Biden döneminde Ukrayna’ya sağlanan Amerikan yardımının maliyetini karşılamalarını isteyeceğini belirtti.
Trump, Rusya ile Ukrayna arasında dört yılı aşkın süredir devam eden savaşta Batı’nın Ukrayna’ya verdiği desteğin maliyetinin daha büyük bölümünü Avrupa ülkelerinin üstlenmesi gerektiğini uzun süredir savunuyor.
Trump, Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, “Ukrayna ve NATO’ya, Avrupa’nın ödemesi gereken yüz milyarlarca dolar karşılıksız verildi. Kendilerinden yalnızca istenseydi bunu öderlerdi. Ancak biraz gecikmiş olsa da bu parayı talep edeceğiz,” ifadelerini kullandı.
Trump, hangi Avrupa ülkelerinin ödeme yapmasını beklediğini ise açıklamadı.
ABD Başkanı ayrıca, ABD ordusunun İran’la yürüttüğü savaş nedeniyle mühimmat stoklarının azaldığı yönündeki haberleri de reddetti.
Trump, “Neredeyse sınırsız miktarda orta ve yüksek kaliteli mühimmatımız var,” ifadelerini kullanırken, mühimmat üretiminin “daha önce görülmemiş seviyelerde” sürdüğünü belirtti.
Trump, Washington’ın mühimmat stoklarını artırdığını ve olası durumlara karşı hazırlık yaptığını, ayrıca yurt dışına yönelik silah satışlarının geçici olarak durdurulduğunu söyledi.
“Bunları (mühimmatı) başkalarına satmak yerine kendimiz, yani ABD için alıyoruz; ancak müttefiklere satışlar yakında Yeniden başlayacak,” Diye ekledi.
ABD Genel Müfettişlik Ofisi'ne göre, bu yıl mart ayı sonu itibarıyla Kongre, Ukrayna'daki savaşla ilgili harcamalar için 195 milyar dolar (167 milyar euro) tutarında kaynağı kullanımına sunmuştu.
ABD Dışişleri Bakanlığı, geçen yıl mart ayında yaptığı açıklamada, Washington'un, Rusya'nın 24 Şubat 2022'de Ukrayna'ya yönelik kapsamlı işgalini başlatmasından bu yana 66,9 milyar dolar ve Rusya'nın Ukrayna'yı ilk işgal ettiği 2014'ten bu yana yaklaşık 69,7 milyar dolar tutarında askeri yardım sağladığını bildirdi.
Bakanlık, “Acil durum Başkanlık Çekme Yetkisi”nin, Ağustos 2021'den bu yana 55 kez kullanıldığını ve Savunma Bakanlığı stoklarından Ukrayna'ya yaklaşık 31,7 milyar dolar tutarında askeri yardım sağlandığını belirtti.
Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü'nün Ukrayna Destek İzleyicisi'ne göre, Avrupa bu yılın başlarında Ukrayna'ya ayırdığı yardım miktarını belirgin biçimde artırdı, ancak kıta, askeri yardımı için hâlâ büyük ölçüde ABD yapımı silahlara bağımlı.
DSÖ deposu vuruldu
Bu arada Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Ukrayna'daki ana depolarından birinin gece düzenlenen bir hava saldırısından etkilendiğini, bunun son üç ayda yaşanan üçüncü benzer olay olduğunu açıkladı.
DSÖ, bunun Ukrayna'daki insani tesislere yönelik daha geniş bir saldırı modelinin parçası olduğu uyarısında bulundu.
DSÖ sözcüsü Christian Lindmeier, Cenevre'de gazetecilere yaptığı açıklamada, gece boyunca “Kiev bölgesinde gerçekleştirilen bir hava saldırısının, insani nitelikte tıbbi ihtiyaçlar ve malzemelerin depolandığı DSÖ'ye ait ana depolardan birini etkilediğini” söyledi.
“Yoğun duman ve güvenlik endişeleri nedeniyle bölgeye erişim hâlâ kısıtlı; olası hasar ve stok kayıplarına ilişkin değerlendirmeler ise sürüyor.”
Hiçbir DSÖ personelinin etkilenmediğini de sözlerine ekledi.
Lindmeier, “Saldırılar, ülke genelindeki insani operasyonları etkileyen daha geniş bir modelin parçası,” dedi.
“2026 yılında, insani yardım malzemelerinin depolandığı tesisleri etkileyen en az 20 saldırı yaşandı. Bunların 15'i, sağlıkla ilgili insani malzemelerin bulunduğu depoları hedef aldı.”
Sözcü, son üç ayda Ukrayna'nın farklı bölgelerinde DSÖ tarafından kullanılan üç deponun hava saldırılarında zarar gördüğünü ve cephe hattı ile ulaşılması güç bölgelere gönderilmek üzere hazırlanan hayati tıbbi malzemelerin imha edildiğini söyledi.
İki hafta önce Dnipro'da bir insani yardım deposuna düzenlenen saldırı, yaklaşık 225 bin kişiye destek sağlaması öngörülen tıbbi malzeme ve ekipmanın yarısının kaybına yol açtı.
Sözcü, temmuz ayında başkent Kiev'i ve çevresini hedef alan geniş çaplı bir saldırı dalgası sırasında, DSÖ'nün Kiev bölgesinde kullandığı bir başka deponun da zarar gördüğünü belirtti.
Lindmeier, “Anladığım kadarıyla tüm depolar, tüm BM ve tüm DSÖ tesisleri çatışma dışı bırakılmış durumda,” diyerek, bunların konumlarının silahlı çatışmaya taraf olan tüm aktörlere açıkça bildirildiğini ifade etti.
DSÖ, sağlık hizmetlerine yönelik saldırıları doğrulayıp kayda geçiriyor ancak bir soruşturma kurumu olmadığı için bu saldırılardan kimi sorumlu tuttuğunu açıklamıyor.
BM ajansı, Rusya'nın Şubat 2022'de başlattığı geniş çaplı işgalden bu yana Ukrayna'da 3 binden fazla saldırıyı doğruladı.
Sağlık tesisleri ve genel olarak sağlık sistemi, uluslararası insancıl hukuk ve insan hakları hukuku kapsamında korunuyor.
