İstanbul Boğazı'ndaki köprüler, otoyollar ve çevreyolları için 30 yıllık özelleştirme kararı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasıyla yayımlanan kararla Niğde-Pozantı, Gaziantep Çevre ve Bursa Çevre otoyollarının bir bölümü ile 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü özelleştirme kapsamına alındı.

İstanbul Boğazı'ndaki köprüler, otoyollar ve çevreyolları için 30 yıllık özelleştirme kararı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasıyla Resmi Gazete'de yayımlanan kararla, 2010 yılında programa alınan köprü ve otoyollar ile birlikte iki otoyol daha özelleştirme programına alındı.

Buna göre Edirne-İstanbul- Ankara , Pozantı-Tarsus-Mersin, Tarsus-Adana-Gaziantep, Toprakkale-İskenderun Otoyolları ile Boğaziçi ve Fatih Sultan Mehmet köprüleri ile bugünkü Resmi Gazete'de özelleştirme programına alınan Niğde-Pozantı Otoyolu, Gaziantep Çevre Otoyolu ve Bursa Çevre Otoyolu'nun Çağlayan Kavşağı-Yenişehir Kavşağı arasındaki bölümünün özelleştirilmesine karar verildi.

Kararda söz konusu köprü ve otoyolların bir bütün halinde veya ayrı ayrı gruplar halinde işletme hakkının verilmesi, kiralama, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi, gelir ortaklığı hakkı ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruf yöntemlerinden biri ya da birkaçının birlikte uygulanacağı belirtildi.

Resim

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasıyla yayımlanan kararla Niğde-Pozantı, Gaziantep Çevre ve Bursa Çevre otoyollarının bir bölümü ile 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü özelleştirme kapsamına alınmasına yönelik olarak "Satış değil, işletme hakkı devri" açıklaması yaptı. Bakanlık, otoyolların yıllık 600 milyon dolar kâr ettiği ve 30 yılda 18 milyar dolara ulaşacağı iddialarını "yanıltıcı" bularak yalanladı.

"BUNUN ADI TÜRKİYE'NİN GELECEĞİNİ SATMAK"
Karara tepki gösteren CHP Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz sosyal medya hesabından şunları yazdı:

"Devletin ücretli işlettiği 2 Boğaz Köprüsü ve 8 Otoyolun; 2025 yılı toplam kârı 600 Milyon Dolar, 30 yıllık toplam kârı 18 Milyar Dolar! Güncel kurla 871 Milyar 920 Milyon Lira! Maliyeti yıllar önce vatandaşın vergileriyle ödenmiş ve devletin yüksek kârla işlettiği bu köprüleri, otoyolları ve çevre otoyollarını özelleştirmek vatandaşa ihanettir. Bu yolları özelleştirmeyle işletecek olan şirketler 30 yıl boyunca araç geçiş ücretlerine zam üstüne zam yapacaklar. Bunun adı Türkiye’nin geleceğini satmaktır! Derhal bu özelleştirme Kararı ndan vazgeçin!"

BAKANLIK AÇIKLAMA YAPTI

Söz konusu kararla ilgili Hazine ve Maliye Bakanlığı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı yazılı açıklama yaptı. 

Açıklamada, yürütülen hazırlık çalışmalarının kamu varlıklarının satışını değil, mülkiyetin devlette kalması kaydıyla işletme hakkının belirli bir süre için devredilmesini esas alan bir modelin değerlendirilmesine yönelik olduğu ifade edildi.

Bu modelde önceliğin gelir elde etmek olmadığı belirtilerek, otoyollarda hizmet kalitesinin yükseltilmesi, bakım ve yatırımların hızlandırılması ve işletme verimliliğinin artırılmasının amaçlandığı kaydedildi.

Açıklamanın tamamı şöyle:

"Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen ve özelleştirme kapsam ve programında bulunan otoyol ve köprülere yönelik teknik, hukuki ve mali hazırlık çalışmaları; ilgili kurumlarla koordinasyon içinde, mevzuata uygun ve şeffaf biçimde sürdürülmektedir.

Yürütülen bu rutin hazırlık çalışmaları kamu varlıklarının satışını değil, mülkiyetin Devlette kalması kaydıyla işletme hakkının belirli bir süre için devredilmesini esas alan bir modelin değerlendirilmesine yöneliktir. Bu modelde öncelik gelir elde etmek değil; otoyollarda hizmet kalitesini yükseltmek, bakım ve yatırımları hızlandırmak ve işletme verimliliğini artırmaktır.

Diğer yandan, kamuoyunda otoyolların yıllık 600 milyon dolar kâr ettiği ve 30 yıllık toplam kârın 18 milyar dolara ulaştığı yönünde eksik ve yanıltıcı değerlendirmeler bulunmaktadır. Oysa 600 milyon dolar kâr değil, gelirdir. Bu tutarın yaklaşık 300 milyon doları bakım ve onarım giderleriyle yatırım harcamaları, ayrıca önemli tutarda yatırım ve yenileme harcamaları ile personel ve işletme giderlerinden oluşmaktadır. Tüm bu maliyetler göz ardı edilerek yapılan hesaplamalar, otoyolların gerçek ekonomik değerini yansıtmamakta ve kamuoyunu yanıltmaktadır.

Bu nedenle 600 milyon doların doğrudan 30 yıl ile çarpılarak “30 yıllık kâr” veya “kamu zararı” hesabı yapılması teknik ve mali açıdan geçerli değildir. Altyapı değerlendirmelerinde trafik projeksiyonları, bakım ve yenileme yatırımları, işletme ve personel giderleri, finansman maliyetleri ve riskler birlikte dikkate alınır.

Yukarıda belirtildiği üzere, yürütülen çalışmaların temel amacı; hizmet kalitesini artırmak, bakım ve yatırımları hızlandırmak, işletme verimliliğini yükseltmek ve sürdürülebilir bir altyapı yönetimi oluşturmaktır. Ücretsiz otoyolların ücretli hale getirilmesi, geçiş ücretlerine ilişkin ilave bir artış kararı ve çalışanların mevcut haklarının kaybetmesine yol açacak herhangi bir karar bulunmamaktadır. 5.9.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan Cumhurbaşkanı Kararı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’nı yetkilendirmektedir. Sürecin tüm aşamaları Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından ilgili mevzuat çerçevesinde, şeffaflık, rekabet ve hesap verebilirlik esas alınarak yürütülmektedir."

Ne olmuştu?

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasıyla yayımlanan kararla, Niğde-Pozantı Otoyolu, Gaziantep Çevre Otoyolu ve Bursa Çevre Otoyolu'nun Çağlayan Kavşağı-Yenişehir Kavşağı arasındaki bölümü özelleştirme kapsam ve programına alındı. Söz konusu kararla, 2003 ve 2010 tarihli kararlarla daha önce özelleştirme kapsam ve programına alınan otoyol ve köprülerin de özelleştirilmesine karar verildi. Bu kapsamda 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ile Fatih Sultan Mehmet Köprüsü de yer alıyor. 

4 Eylül 2026 tarihli ve 11750 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'na göre, söz konusu otoyolların bağlantı yolları ile üzerlerinde bulunan bakım ve işletme tesisleri, hizmet tesisleri, ücret toplama merkezleri, yük aktarma merkezleri ve diğer mal ve hizmet üretim birimleri ve varlıkları da özelleştirme kapsamında olacak. 

Resmî Gazete'deki kararla özelleştirme kapsamındaki otoyol, çevreyolu ve köprüler şöyle:

Edirne-İstanbul-Ankara Otoyolu 

Pozantı-Tarsus-Mersin Otoyolu 

Tarsus-Adana-Gaziantep Otoyolu 

Toprakkale-İskenderun Otoyolu 

Gaziantep-Şanlıurfa Otoyolu 

İzmir-Çeşme Otoyolu 

İzmir-Aydın Otoyolu 

Niğde-Pozantı Otoyolu 

Ankara Çevre Otoyolu 

İzmir Çevre Otoyolu 

Fatih Sultan Mehmet Köprüsü Çevre Otoyolu 

Gaziantep Çevre Otoyolu

Bursa Çevre Otoyolu'nun Çağlayan Kavşağı-Yenişehir Kavşağı arası 

15 Temmuz Şehitler Köprüsü 

Fatih Sultan Mehmet Köprüsü 

SİZİN DÜŞÜNCELERİNİZ