Sosyal medya yasağı nedir, 1 Kasım’da ne olacak?

Sosyal medya kullanımına yönelik yeni düzenleme öncesinde “Hesabınız kapatılacak” ve “Yaş doğrulamanızı hemen yapın” mesajlarıyla gönderilen sahte bağlantılara karşı dikkatli olunması gerekiyor. Kullanıcıları kişisel ve finansal bilgilerini paylaşmaya yönlendirebilen bu mesajlar, yaş doğrulama sürecini dolandırıcılık amacıyla kullanabiliyor. Yeni kuralların 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girmesiyle birlikte yaş doğrulama uygulaması da gündeme gelecek.

Sosyal medya yasağı nedir, ne zaman başlayacak?

Düzenleme, sosyal ağ sağlayıcılarının 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmasını engellemeyi ve kullanıcıların yaşını doğrulamasını öngörüyor. Uygulama 1 Kasım 2026’da başlayacak. Mevcut hesaplar için ise 31 Mart 2027’ye kadar uyum süresi tanınması planlanıyor.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’ın açıklamalarına göre platformlar, yalnızca hesap açılışı sırasında değil, kullanım sürecinde de yaş kontrolü yapabilecek. Bir hesabın 15 yaşından küçük biri tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe oluşması durumunda yeniden doğrulama istenebilecek ve hesap geçici olarak askıya alınabilecek.

Düzenleme, 15 yaş altındaki çocuklara yönelik yaş sınırının yanı sıra 15-18 yaş grubuna ilişkin ek koruma önlemlerini de içeriyor. Bu grupta bazı platform özelliklerinin sınırlandırılması ve ebeveynlerin hesaplar üzerindeki denetiminin desteklenmesi öngörülüyor.

1 Kasım’da neler olacak?

1 Kasım 2026, yeni sosyal medya düzenlemesinin yürürlüğe gireceği tarih olacak. Bu tarihle birlikte sosyal ağ sağlayıcılarının yaş doğrulama tedbirlerini uygulamaya başlaması ve 15 yaş altındaki çocuklara hizmet sunmaması öngörülüyor.

Yeni dönemde öne çıkan uygulamalar şöyle:

• 15 yaş altı kullanıcılar: Sosyal ağ sağlayıcıları 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak.

• Yeni hesaplar: Hesap açılışında yaş doğrulama tedbirleri uygulanacak.

• Yaş kontrolü: Platformlar, kullanıcıların yaşına ilişkin kontrolleri kullanım sırasında da sürdürebilecek.

• Mevcut hesaplar: Mevcut hesaplar için 31 Mart 2027’ye kadar uyum süresi öngörülüyor.

• 15-18 yaş grubu: Bu yaş grubuna yönelik ek koruma önlemleri ve bazı özelliklere sınırlamalar uygulanacak.

Burada önemli ayrım, 1 Kasım’da yeni düzenlemenin yürürlüğe girmesi ile mevcut hesaplar için tanınan uyum süresinin aynı şey olmaması. Mevcut hesapların tamamının 1 Kasım günü otomatik olarak kapatılacağı sonucuna varılmamalı. Açıklanan takvime göre mevcut hesaplar için 31 Mart 2027’ye kadar uyum süresi bulunuyor.

Mevcut sosyal medya hesapları kapanacak mı?

Mevcut hesaplara ilişkin süreçte 31 Mart 2027 tarihi öne çıkıyor. Açıklamalara göre sosyal ağ sağlayıcılarına düzenlemeye uyum sağlamaları için bu tarihe kadar süre tanınacak. Bu nedenle 1 Kasım’da bütün mevcut sosyal medya hesaplarının kapatılacağı yönündeki ifadeler, açıklanan geçiş takvimini doğru yansıtmıyor.

Bununla birlikte, yaş sınırının altında olduğu belirlenen hesaplara ilişkin işlemler platformların uygulayacağı yaş doğrulama ve kontrol tedbirlerine bağlı olacak. Bir hesabın 15 yaşından küçük biri tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe oluşursa kullanıcıdan yeniden doğrulama istenebilecek ve hesap geçici olarak askıya alınabilecek.

Bu takvim, dolandırıcılık amacıyla gönderilen mesajlara karşı da önem taşıyor. “Bugün doğrulama yapmazsanız hesabınız kapatılacak” veya “Hesabınızın kapanmaması için hemen bağlantıya tıklayın” gibi ifadeler, tek başına mesajın resmî olduğu anlamına gelmiyor. Kullanıcıların bu tür bildirimlerde yer alan bağlantıları kontrol etmeden işlem yapmaması gerekiyor.

“Yaş doğrulamanızı hemen yapın” mesajlarına dikkat

Sosyal medya düzenlemesinin yürürlüğe girecek olması, dolandırıcıların da yeni bir yöntem kullanmasına zemin hazırlayabiliyor. Sahte SMS, e-posta ve sosyal medya mesajlarıyla kullanıcılar, yaş doğrulaması yapmaları gerektiği iddiasıyla gerçek olmayan internet sitelerine yönlendirilebiliyor.

“Hesabınız kapatılacak”, “Yaş doğrulamanızı hemen yapın” veya “Hesabınızı açık tutmak için bilgilerinizi güncelleyin” gibi ifadeler içeren mesajlarda amaç, kullanıcıları aceleyle işlem yapmaya yönlendirmek ve kişisel ya da finansal bilgilerini ele geçirmek olabiliyor.

Bu bağlantılar üzerinden açılan sahte sayfalar, e-Devlet şifresi, SMS doğrulama kodu, kimlik bilgileri veya banka ve kredi kartı bilgilerini talep edebilir. Bazı mesajlarda yaş doğrulama işlemi için ödeme yapılması da istenebilir. Bu tür talepler karşısında dikkatli olunması, mesajın göndericisi ve bağlantı adresi doğrulanmadan kişisel bilgilerin girilmemesi gerekiyor.

Kullanıcıların özellikle şu noktalara dikkat etmesi önem taşıyor:

• SMS, e-posta veya sosyal medya mesajlarıyla gönderilen şüpheli bağlantılara tıklamayın.

• Bağlantının adresini kontrol edin; resmî kurumların internet sitelerini taklit eden sayfalara karşı dikkatli olun.

• e-Devlet şifrenizi ve SMS ile gelen doğrulama kodlarını başka kişilerle paylaşmayın.

• Banka veya kredi kartı bilgilerinizi yaş doğrulaması yaptığını söyleyen şüpheli sitelere girmeyin.

• Yaş doğrulaması için ücret isteyen mesajlara temkinli yaklaşın.

• İşlem yapmanız gerektiğini söyleyen mesajlarda acele etmeyin; bilgiyi resmî kanallardan kontrol edin.

Yaş doğrulaması nasıl yapılacak?

Düzenleme kapsamında yaş doğrulama sisteminde e-Devlet üzerinden alınan dijital belirtecin kullanılması öngörülüyor. Açıklamalara göre bu yöntemle kullanıcının yaş sınırını karşılayıp karşılamadığı doğrulanabilecek. Sosyal medya platformları da yaş doğrulama tedbirlerini uygulayacak ve gerektiğinde kullanıcıdan yeniden doğrulama isteyebilecek.

Yaş doğrulama işlemleri için kullanıcıların resmî e-Devlet internet adresini veya resmî mobil uygulamayı kullanması gerekiyor. Resmî internet adresi turkiye.gov.tr üzerinden kontrol edilebilir.

Bir mesajın içinde e-Devlet sayfasına benzeyen bir bağlantı bulunması, bağlantının güvenli olduğu anlamına gelmiyor. Bu nedenle mesajdaki bağlantıyı kullanmak yerine internet adresinin tarayıcıya doğrudan yazılması veya resmî uygulamanın açılması daha güvenli bir yöntem.

Yaş doğrulama sürecinde kullanıcıların e-Devlet şifrelerini, SMS doğrulama kodlarını veya banka bilgilerini üçüncü kişilerle paylaşmaması gerekiyor. İşlem için ödeme yapılmasını isteyen ya da kişisel bilgileri mesaj üzerinden göndermeyi talep eden bildirimlere itibar edilmemeli.

15-18 yaş grubunun sosyal medya hesaplarında hangi kurallar uygulanacak?

Düzenleme yalnızca 15 yaş altındaki çocuklarla sınırlı değil. 15-18 yaş grubundaki kullanıcılar için de ek koruma önlemleri öngörülüyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’ın açıklamalarına göre bu yaş grubunda bazı sosyal medya özelliklerine sınırlamalar getirilecek.

Açıklamalarda öne çıkan tedbirler arasında canlı yayın yapma ve ekran görüntüsü alma gibi özelliklerin sınırlandırılması bulunuyor. Ayrıca çocukların platformlarda daha uzun süre kalmasını teşvik edebilen sonsuz kaydırma gibi tasarım özelliklerine yönelik kısıtlamalar da düzenleme kapsamında ele alınıyor.

Platformların ebeveynlere hesap ayarlarını kontrol etme ve kullanım süresini sınırlandırma gibi denetim araçları sunması da öngörülen yükümlülükler arasında yer alıyor. Bu tedbirlerle çocukların sosyal medya kullanımında daha fazla koruma sağlanması amaçlanıyor.

Sosyal medya yasağıyla ilgili bilinmesi gereken tarihler

Düzenlemenin takviminde iki tarih öne çıkıyor:

• 1 Kasım 2026: Sosyal medya düzenlemesinin yürürlüğe girmesi ve yeni hesaplar için yaş doğrulama uygulamasının başlaması öngörülüyor.

• 31 Mart 2027: Mevcut hesaplara ilişkin uyum sürecinde belirtilen son tarih olarak açıklanıyor.

Yeni düzenlemeyle birlikte kullanıcıların yaş doğrulama işlemlerini yalnızca resmî kanallar üzerinden yapması önem taşıyor. “Hesabınız kapatılacak” veya “Yaş doğrulamanızı hemen yapın” mesajlarıyla gönderilen şüpheli bağlantılar, kişisel ve finansal bilgileri ele geçirmek için kullanılabilir. Bu nedenle sosyal medya yasağının takvimini doğru takip etmek kadar, sahte doğrulama mesajlarını ayırt etmek ve hesap bilgilerini korumak da önem taşıyor.

 Kaynak: 24 saat gazetesi